Schotelantennes
Iedereen kent wel de aanblik van een appartementencomplex waar aan de gevel tal van schotelantennes zijn geplaatst. Over het algemeen wordt een dergelijke aanblik niet als bijzonder fraai gezien. Daarom nemen veel verhuurders en VvE’s in hun huurovereenkomst dan wel huishoudelijk reglement of splitsingsreglement een artikel op dat het plaatsen van een schotelantenne verbiedt.
Ondanks het ruime aanbod van analoge en digitale televisiezenders, blijft het gebruik van een schotelantenne een populaire manier om televisiezenders te ontvangen. VvE’s en verhuurders krijgen dan ook vaak te maken met verzoeken van eigenaren en huurders om een schotelantenne te plaatsen aan bijvoorbeeld de gevel van het appartementencomplex waarin de desbetreffende bewoner woonachtig is.
In veel gevallen wordt deze toestemming overigens gewoonweg niet gevraagd en wordt de verhuurder of VvE geconfronteerd met het voldongen feit dat een schotelantenne reeds is geplaatst. Dit leidt vaak tot discussies met veelal een procedure tot gevolg. De bewoner wil de schotelantenne veelal om in contact te blijven met de taal en cultuur van herkomst, de verhuurder of VvE wil niet dat het appartementencomplex verloedert of dat er schade aan het gebouw optreedt. VvE’s en verhuurders vrezen daarnaast vaak dat, wanneer eenmaal wordt toegestaan een schotelantenne te plaatsen, er meerdere zullen volgen.
In een procedure wordt door de bewoner veelal een beroep gedaan op artikel 10 EVRM. Dit artikel geeft de bewoner recht op vrije nieuwsgaring. In een procedure wordt het belang van de bewoner door de rechter afgewogen tegen het belang van de verhuurder of VvE. Bij deze belangenafweging bekijkt de rechter onder meer of de bewoner alternatieven tot zijn beschikking heeft om anderszins in zijn nieuwsgaring te voorzien. Immers, veelal worden de gewenste zenders ook digitaal uitgezonden, kan men naar de radio luisteren of een krant lezen en ook internet biedt tegenwoordig verscheidene mogelijkheden om in contact te blijven met de taal en cultuur van herkomst.
Enkel een krant of radio wordt niet als gelijkwaardig alternatief gezien maar digitale televisie of het internet kan dit wel zijn. Dit laatste hangt af van het land van waar de bewoner informatie wil vergaren. Het aanbod van Frans- en Spaanstalige zenders is nu eenmaal groter dan het aanbod van Kongolese zenders. Zo kan het daarom voorkomen dat een bewoner toestemming krijgt voor het plaatsen van een schotelantenne maar zijn buurman niet. Ook zal de rechter kijken of de schotelantenne wellicht op een andere manier geplaatst kan worden. Dus niet aan de gevel maar bijvoorbeeld achter het raam van het appartement van de bewoner. Ook de kosten die gepaard gaan met de alternatieven kunnen van invloed zijn op het oordeel van de rechter.
Wanneer de verhuurder of VvE stelt dat sprake zal zijn van een ontsierend effect, dan zal een beroep hierop weinig kans van slagen hebben wanneer de balkons van het appartementencomplex sowieso al worden gebruikt voor het plaatsen van ontsierende voorwerpen als bijvoorbeeld wasgoed of kratjes bier. Een beroep op precedentwerking kan een VvE of verhuurder ook niet altijd baten. Immers, wanneer een bewoner wordt toegestaan een schotelantenne te plaatsen, hoeft dit nog niet te betekenen dat alle bewoners dit mogen. Per geval zal door de rechter een belangenafweging worden gemaakt.
Omdat door de rechter per geval wordt bekeken of de schotelantenne geplaatst mag worden, zullen er waarschijnlijk nog vele procedures over schotelantennes volgen. Telkens zullen zich nieuwe situaties voordoen en nieuwe vragen rijzen. Moet bijvoorbeeld een gepensioneerde Nederlander worden toegestaan een schotelantenne te plaatsing op het dak van het appartementencomplex in Scheveningen waar hij in de zomer verblijft om zo in contact te blijven met de Portugese taal en cultuur, nu hij in Portugal overwintert? En hoe zit dit met een Friezin die in Arnhem woont? Mag ook zij een schotelantenne plaatsen om in contact te blijven met de Friese taal en cultuur?
Ilse van Ast ( i.vanast@rijssenbeek.nl ) is werkzaam als advocaat bij Rijssenbeek Advocaten, gevestigd in Arnhem. Het kantoor is gespecialiseerd in vastgoedrecht.