De Boer versus Jansen over de Duitse woningmarkt

Beste Paulus,

Binnenkort hebben we met een deel van de vaste Kamercommissie een werkbezoek aan Berlijn. Ik heb dit geïnitieerd omdat het goed is eens te kijken hoe de woningmarkt in Duitsland in elkaar zit. Belangrijkste drijfveer is echter de volgende. In Duitsland heeft men private investeerders toegelaten in het corporatiebestel. De doelstelling, de huisvesting van huishoudens met lagere inkomens, is niet komen te vervallen. Integendeel. Ik vind dit een interessante gedachte en om de volgende redenen.

We hebben in het regeerakkoord het recht op koop opgenomen. De VVD wil met deze maatregel de verkoop van corporatiewoningen voor starters bevorderen en daarmee het eigen woning bezit. Eigen woningbezit is liberaal, sociaal en emanciperend. Een huiseigenaar bouwt een stukje eigen vermogen op.  Een ander effect is dat woningcorporaties zodoende vermogen liquide maken waarmee ze kunnen investeren in de woningmarkt.

We hebben het in het regeerakkoord over een recht op koop voor particulieren. Er zijn echter ook  beleggers geïnteresseerd in corporatiebezit. Dit werd vorige week andermaal bevestigd tijdens een bijeenkomst in ‘Woonpoort’ (Nieuwspoort). Ook kun je hierbij denken aan het onderbrengen van woningen in een structuur waar private partijen aandelen in kunnen verwerven. Corporaties kunnen verder hun volkshuisvestelijke taak in deze blijven uitvoeren. Sterker, door verkoop van de woningen hebben ze ook de financiële middelen om dit te kunnen doen.

Het is daarom goed om begin juli in Berlijn ons licht eens op te steken en te kijken hoe het in Duitsland georganiseerd is. Ook ben ik benieuwd naar jou reactie op deze column Paulus, al laat zich dat wel een heel klein beetje raden.

Met vriendelijke groeten,

Betty

Beste Betty,

Wij delen de interesse voor de Duitse woningmarkt. Goed dat we daar in het zomerreces eens een kijkje gaan nemen.

Hoewel Duitsers en Nederlanders in sociaal-cultureel opzicht veel gemeen hebben geldt dat niet voor de woningmarkt. Zo is het aandeel koop in Duitsland het laagste van Europa (43 procent), net als het aandeel sociale huur (7 procent). De particuliere huursector heeft juist een enorme omvang. De verklaring ligt dacht ik niet alleen in verschillend overheidsbeleid, maar ook in de veel lagere bevolkingsgroei in de afgelopen 25 jaar, met regionaal nog veel grotere verschillen dan bij ons. Op het gebied van vergrijzing, krimp en leegstand liggen ze ver op ons voor!

Wellicht kunnen we ook nog wat opsteken over de Eigentumswohnung, een coöperatieve koopconstructie voor meergezinswoningen. Volgens mij heeft die een aantal voordelen boven de Nederlandse beheervorm met een Vereniging van Eigenaren.

Politici hebben te vaak het idee, dat ze de oplossing voor alle problemen al kennen. Werkbezoeken zijn dan een mooie aanleiding voor wat voortschrijdend inzicht!

Groeten,

Paulus